Auteur: Maurice Knegtel
-
Het Hart soetra. Deel 5. En wat nu?
(7) Wat rest ons na de deconstructie?tasmac Chariputra apraptitvad bodhisattvasya prajñaparamitam asritya viharaty acittavaranah cittavarana-nastitvad atrasto viparyasa-atikranto nishtha-nirvana-praptah“Daarom Sariputra, in de staat van niet-bereiken, gesteund door prajñaparamita, verblijft de bodhisattva zonder verduistering [belemmering] van geest. Zonder verduistering [belemmering] van geest, is de bodhisattva niet bevreesd, overwint aldus onjuiste opvattingen en is nirvana tenslotte bereikt.” Het…
-
Het Hart soetra. Deel 4. De ontmanteling van de Boeddha Dharma
(5) De deconstructie van de vijf condities van ons bestaan en van alle factoren van waarneming:tasmac Chariputra sunyatayam na rupam na vedana na samjña na samskarah na vijñanam na caksuh-srotra-ghrana-jihva-kaya-manamsi na rupa-sabda-gandha-rasa-sprastavya-dharmah na caksur-dhatur yavan na manovijñana-dhatuh“Daarom Sariputra, in openheid is geen vorm, geen gevoel, geen gedachten en onderscheiden waarneming, geen diep ingesleten patronen en…
-
Het Hart soetra. Deel 3. Alles is onbepaald.
Het Hart soetra geeft de essentie van de prajñaparamita literatuur weer in de vorm van het onderricht van de bodhisattva Avalokitesvara aan Sariputra. Er bestaan twee Hart soetra’s, een lange en een korte. In de korte tekst die over het algemeen wordt gebruikt in kloosters in China en Japan, ontbreken de openings- en sluitingspassage die…
-
Het Hart soetra. Deel 2. Filosofisch en religieus.
In dit blog wil ik de wijsheidscanon in het perspectief plaatsen van de doctrines van een paar belangrijke boeddhistische scholen ten tijde van het ontstaan van de prajñaparamita literatuur. De wijsheidssoetra’s vinden namelijk voor een niet onaanzienlijk deel hun herkomst in de reactie op en discussie met deze scholen. Het probleem waar de controverse om…
-
Het Hart soetra. Deel 1. De geschiedenis.
Het Maha Prajñaparamita Hrdayam sutra is het hart of de essentie van het enorme complex aan soetra’s over wijsheid (prajña) dat het Mahayana Boeddhisme heeft voortgebracht. Het is een korte kernachtige tekst die een zo belangrijke plaats binnen het Zen Boeddhisme inneemt dat hij dagelijks in kloosters in Japan en zendo’s in het Westen wordt…
-
Upayah in daad. De Chinese Dharma (Ch’an)
Upayah zijn bedoeld om onze houding van klampen te transformeren in een houding van openheid. Deze transformatie kan deels worden teweeg gebracht middels onze ervaring. De strategieën die ik in het vorige blog heb besproken werken hierop in, met het doel ons iets te tonen dat voor de transformatie van onze houding van het grootste…
-
Upayah in woord. De Indiase Dharma
De upayah zijn op een organische wijze ontstaan, namelijk in de dialogen tussen de Boeddha en de mensen die hij onderweg ontmoette, bij wie hij te gast was of die hem een bezoek brachten. In deze dialogen kunnen we vaak vier stadia herkennen. Het vragen naar of aanwijzen van het probleem, het creëren van enige…
-
Upayah. De bevrijdingsstrategieën van het boeddhisme
Na zijn realisatie vroeg de Boeddha zich af hoe hij dit bevrijdende inzicht in zijn bestaan bij anderen kon doen ontwaken. Met deze vraag begint de ontwikkeling van upayah, de pedagogische middelen of bevrijdingsstrategieën die de opheffing van duhkha, “lijden”, tot doel hebben. In drie delen wil ik de relatie bespreken tussen de bevrijdingsstrategieën van…
-
De Sangha, het derde Juweel
De Boeddhistische Sangha: haar betekenis, vorm en geschiedenis Wat gaat aan onze gemeenschap vooraf? Wat weten we van de gemeenschap leerlingen rond de Boeddha? Wat leren de notulen van de vergaderingen van deze gemeenschap in de eeuwen na de Boeddha’s overlijden ons over de boeddhistische gemeenschap? Hoe is de samenstelling en organisatie structuur van de…
-
De verleiding van de verlichting
Jacques Derrida en het Zen-Boeddhisme “Waar het om gaat is, ik herhaal het: om vrijwel niets. Een kleine vale spin, met een zweem van roest, die ik voorzichtig met mijn wijsvinger benader, springt plotseling bijna een meter ver van mij weg.” Hans Faverey, Hinderlijke goden. In deze tekst spreken we over spinnen die wanneer je…
